- TSUE porządkuje zasady gry: potwierdza prawo banków do odzyskania kapitału.
- Orzecznictwo TSUE wzmacnia zasadę proporcjonalności i słuszności w relacji bank–klient
- Rozstrzygnięcie zwiększa przejrzystość i ogranicza niepewność prawną wokół kredytów CHF
- Wyrok TSUE może stanowić dodatkowy impuls do zawierania ugód
16 kwietnia 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok C-753/24 (Rzepacz) dotyczący zasad rozliczeń po unieważnieniu umów kredytowych. Trybunał uznał, że prawo UE pozwala na uwzględnienie przedawnionych roszczeń banku, jeśli przemawiają za tym względy słuszności. Dotyczy to w szczególności sytuacji, w której bank dochodził roszczeń w terminie, który wynikał z ówcześnie dominującego orzecznictwa. W praktyce oznacza to potwierdzenie, że banki mają prawo do odzyskania wypłaconego kapitału.
Głównym efektem rozstrzygnięcia jest zwiększenie przejrzystości zasad rozliczeń oraz usunięcie niepewności, co do interpretacji przepisów prawa. Wyrok potwierdza fundamentalną zasadę – system prawny powinien być oparty na równowadze, przewidywalności i uczciwości wobec wszystkich stron postępowania.
„Wyrok TSUE jasno potwierdza, że ochrona konsumenta nie wyklucza elementarnej zasady równowagi stron – skoro umowa upada, każda ze stron powinna odzyskać to, co świadczyła. Trybunał wzmacnia tym samym przewidywalność prawa, dopuszczając uwzględnienie roszczeń banków także w szczególnych przypadkach przedawnienia, gdy przemawiają za tym względy słuszności. Takim przypadkiem może być zmiana linii orzeczniczej” – podsumowuje Piotr Haiduk, adwokat z kancelarii Romanowski i Wspólnicy, która reprezentuje PKO Bank Polski przed TSUE.
To ważny krok w kierunku stabilizacji otoczenia prawnego zarówno dla klientów, jak i instytucji finansowych.
Kluczowy element – zasada proporcjonalności i słuszności.
Kluczowym elementem rozstrzygnięcia jest podkreślenie zasady proporcjonalności i słuszności. W praktyce oznacza to potwierdzenie, że:
• w razie unieważnienia umowy, każda ze stron musi rozliczyć się z tego, co dostała od drugiej strony,
• tym samym konsument odzyskuje to co spłacił na rzecz banku, a bank otrzymuje zwrot udostępnionego kapitału.
Takie podejście wpisuje się w dotychczasową linię orzeczniczą TSUE, która zakłada ochronę konsumenta, ale z zachowaniem zasady proporcjonalności oraz prawa do obrony.
